schrijftips: eigen ervaringen

Tips om je schrijfskills te verbeteren
Gebruikersavatar
Nayalina Nashan
Gouden griffel
Ganzenveer
Beheer:
Berichten: 346
Lid geworden op: wo nov 16, 2016 7:19 pm

schrijftips: eigen ervaringen

di nov 29, 2016 7:37 pm

Voel je vrij deze tips aan te vullen, zoals de titel al zegt, zijn dit enkel de dingen die ik heb ondervonden.
Oh, en deze topic staat ook op OV, dus kans dat je hem al gelezen hebt ;) .

Een verhaal schrijven leek mij lang onmogelijk, ondanks mijn gigantische ;) hoeveelheid fantasie. Dat was simpelweg omdat ik er nooit in slaagde meerdere pagina’s te schrijven zonder dat er tussenpozen van weken of zelfs enkele maanden opdoken.
#1: Zelfs al schrijf je maar één zin per dag, het is nog altijd beter dan een half blad de ene dag en de andere helft een maand later.

Persoonlijk schrijf ik het gemakkelijkst en het vlotst als het avond is en ik al een beetje moe ben (let wel: niet doodop ;P ) . Het is mijn vaste ritueel geworden om rond halfnegen ’s avonds de laptop op te starten en te typen. Die regelmaat helpt ook enorm om het schrijven aan één verhaal vol te houden.
#2: Zoek wat voor jezelf het beste moment van de dag is om te schrijven en probeer een patroon na te streven. Natuurlijk gaat het niet altijd om je “planning” te volgen, maar het feit dat je er toch mee bezig bent, helpt om te blijven schrijven.

#3: Lees het artikel van Chuck Palahniuk voor meer tips.
In het Engelse artikel staat heel wat interessante informatie, maar hier even de verkorte - en vereenvoudigde - versie: laat gedachtewerkwoorden (= feiten die de schrijver je zomaar geeft: zinnen met denken, verzinnen, haten, houden van, begrijpen…) weg en vervang ze door een omschrijving, door redenen, zodat de lezer zelf conclusies trekt en dus zelf die feiten achterhaalt.
Je moet zelfs niet zo moeilijk doen als hij en die gedachtewerkwoorden niet vervangen door een ellenlange zin met veel komma’s. Probeer allereerst al eens manieren te zoeken je zinnen die je al hebt of die je nog gaat schrijven zo te construeren dat die werkwoorden gewoon wegvallen. Die uitgebreide zinnen zijn natuurlijk wel tof om lezen, maar ook moeilijk om uit te vinden.
Met dank aan Saskjezwaard van Online Verhalen voor het attent maken op het essay :) .

#4: Kauw en herkauw je verhaal. En herkauw daarna nog eens.
Mijn huidige verhaal, “Schimmenjager”, heeft er een goede 5 jaar over gedaan om zich te ontwikkelen tot een volledig, aaneenhangend verhaal. Personages zijn van kinderen geëvolueerd naar volwassen, de tijdsspanne besloeg nu eens een goed jaar, dan weer enkele weken en uiteindelijk zowat het volledige leven van een personage. Enfin: spelen met die ideeën is de boodschap. Niets is perfect vanaf de eerste seconde.

Hoewel het heel erg handig is te weten wat je wilt bereiken in je verhaal, wat het probleem zal zijn, wat de (anti)climax zal vormen, hoe het zal eindigen… is het in mijn geval geen goed idee te weten wat de volgende actie zal zijn. Een tekst kan zoveel mooier worden als je een tijdje op eenzelfde plaats blijft drentelen, beschrijvingen en kleinere handelingen neerpent. Je weet toch nog niet zo goed waar je heen wilt op dat volgende blad, dus waarom niet van de situatie gebruikmaken en het stuk dat je wél weet lekker uitschrijven? Een vervolg komt dan vrijwel altijd: tijdens het schrijven van die kleine handelingen stoot je meestal op nieuwe ideeën waar je dan naartoe kunt werken.
#5: Laat de woorden je verhaal leiden, niet omgekeerd. (Maar probeer wel bij je hoofdlijn te blijven, of je kunt tip 4 nog eens opnieuw doen xD ).

#6: Papier of computer?
Papier werkt niet voor mij. Ik ben een ongelooflijke schrapper en kan zinnen tot vervelens toe opnieuw beginnen schrijven en dan toch weer wissen - probeer dat maar eens op een blad papier: onoverzichtelijkheid ten top. Waar stonden die goede zinnen nu ook alweer? Daarbij heb ik vaak de neiging om achteraf nog een paar zinnen midden in een vol blad toe te voegen, wat ook niet echt aan te raden is bij het met de hand schrijven. Nee, geef mij maar een computer en een toetsenbord.
Papier is dan weer handig omdat je het zo ongeveer altijd mee kunt nemen (het zwembad niet uitproberen! ;D ) . Nu ja, je zult wel aanvoelen wat voor jou het allerbeste is.

#7: Wat belangrijk is bij een lang verhaal is dat je personages goed in elkaar zitten. Hierbij is vooral één ding belangrijk: evolutie.
Het karakter van je hoofdpersoon mag dan nog zo complex zijn, als er geen evolutie optreedt wordt die persoon algauw voorspelbaar: zijn karakter verandert niet, dus zijn reacties en gedrag ook niet. Natuurlijk hoef je dit niet op elk personage in je boek toe te passen, maar probeer zeker je hoofdpersonages op de één of andere manier te laten evolueren, zelfs al gaat het maar om kleine dingen en over kortere periodes. Dit geldt echter niet voor kortverhalen!

Ik heb geen idee wat anderen doen als ze vast zitten in hun tekst, maar ikzelf blijf gewoon naar dat scherm staren. Soms heel frustrerend, maar de opluchting is groot wanneer je na een half uur beginnen en herbeginnen eindelijk een goede zin typt en je weer verder kunt. Stel je stap na stap voor wat je personage doet tijdens je paar voorgaande zinnen en bedenk wat jij in die situatie verder zou doen.
#8: Zit je vast? Proberen, proberen en vooral blijven proberen, ondanks de frustratie. Gebruik je verbeeldingskracht om te weten te komen waar die zin over moet gaan.

#9: Lezen…
Hoe meer je leest, hoe meer je je woordenschat uitbreidt en hoe beter je zinnen in elkaar zitten. Nadat ik “In de Ban van de Ring” volledig had uitgelezen heb ik één van de beste stukken tekst geschreven die ik rond 12-jarige leeftijd heb gemaakt. Dat boek was eigenlijk al een beetje boven mijn niveau, zelfs al was ik een nogal fanatieke lezer, maar heeft dus overduidelijk wel geholpen.

#10: Gebruik synoniemen. Verzin ze of zoek ze op.
Ik betrap er mijzelf vaak op dat ik steeds dezelfde woorden gebruik. Nu is dat minder, omdat ik er heel erg op let en er ondertussen op “getraind” ben die herhalingen op te sporen. Je kunt dan gebruikmaken van zoveel mogelijk synoniemen zodat je over eenzelfde onderwerp kunt blijven praten zonder hierbij in storende herhalingen te vallen. Het herlezen en luidop lezen van je tekst helpt om die woorden te vinden.

Als je aan een fantasieverhaal werkt is het ook belangrijk enige orde in jouw waarschijnlijk zelf-uitgevonden wereld te scheppen. Bepaal in de mate van het mogelijke waaruit je land ongeveer zal bestaan, of er verschillende volkeren/rassen leven, hoe groot het gebied is (één land? Meerdere landen? Een volledige wereld?), in welke mate er fantasiewezens aanwezig zijn. Als je met magie werkt, zorg er dan voor dat er enige regelgeving is binnen dat domein: een magiër mag niet het ene moment oppermachtig zijn om een onduidelijk reden en het volgende moment heel erg zwak zijn om een al even onduidelijke reden. In mijn wereld van Schimmenjager heb ik ervoor gezorgd dat zelfs de allermachtigste aan banden wordt gelegd door bepaalde “wetten” (al is het best mogelijk dat ik nog situaties over het hoofd heb gezien :P ). Niet gemakkelijk, wel noodzakelijk wil je je verhaal enigszins geloofwaardig houden. *Ahem*, vergeet even dat we het over het fantasiegenre hebben wanneer ik hier over “geloofwaardig” spreek.
#11: Doe aan “world-building” en maak regels en omgeving binnen de context van je verhaal.

Oké, ik geloof dat dat het zo ongeveer was. Zoals ik al zei, dit is wat voor mijzelf geldt. Andere schrijvers hebben andere manieren, dus jij misschien/waarschijnlijk ook ^^. De tips hierboven zijn trouwens voor zowel beginners als gevorderden, al staan ze een beetje door elkaar.. Nou ja, ik hoop dat je er wat aan gehad hebt xD .

P.s.: @Maaike, wat doe ik met die tip over Saskjezwaards topic? Ik vindt de tips in dat topic te goed om hem achterwege te laten, maar hier gaan verwijzen naar een andere topic op een andere site is misschien ook niet zo handig. En zet jij jouw tip er ook bij? ;)
Laatst gewijzigd door Nayalina Nashan op ma dec 05, 2016 12:54 pm, 1 keer totaal gewijzigd.
A reader lives a thousand lives before he dies.
Gebruikersavatar
Maaike
Beheer
Columnist
Contacteer:
Beheer:
Berichten: 715
Lid geworden op: wo nov 02, 2016 6:58 pm

Re: schrijftips: eigen ervaringen

di nov 29, 2016 8:24 pm

Ik zie hem niet staan :') maar om deze tips schoon te houden sturen ik je even een pb.

Hierbij mijn tips:

Ter aanvulling op het toevoegen van beschrijvingen, ik had ergens gelezen dat je doorgaans het best twee à drie beschrijvingen kunt gebruiken. En bij belangrijke dingen kun je natuurlijk uitweiden. Het is natuurlijk altijd afhankelijk van de situatie, maar het is mooi uitgangspunt.

Aanvulling op nummer #11 world building, maak een kaart voor jezelf om de wereld die je creëert leven in te blazen. Het maakt ook enigszins inzichtelijk hoeveel afstand er tussen bepaalde gebieden zit.
Teken of maak een moodboard (plaatjes verzamelen en bij elkaar zetten) om je wereld visueel te maken. Welke kleding past bij de inwoners van je wereld, welk type gebouwen kun je er vinden. Hoe zien de landen eruit? Maar denk ook zeker na over bijpassende namen! Maak je een soort Eqyptische wereld, dan misstaan namen als Jan en Piet wel een beetje (tenzij het met opzet is natuurlijk).

#12 Schrijf je verhaal altijd eerst uit.
Super moeilijk voor de schrijvers onder ons die het liefst elke geschreven regel aan een grondige analyse willen onderwerpen zodra deze op papier staat. Het voordeel om eerst je verhaal af te schrijven - hoeveel haken en ogen je er ook in creëert omdat je iets nieuws/beters/mooiers/logischer bedenkt, is dat het op een gegeven moment een begin, midden en einde heeft. Waarschijnlijk heb je dan ook voor ogen wat je precies met je verhaal wil. Dus naast een heerlijke voldoening dat het uiteindelijk af is, kun je met vernieuwde moed aan de herschrijf ronde beginnen.

#13 Leer je personages kennen
Vraag hen het hemd van hun lijf. Gebruik de vragenlijst van Proust, verzin andere vragen, ontdek hun (duistere) geheimen, ga met ze uit eten of volg ze bij een gewone dag in hun leven. Kruip in hun huid en voel wat zij voelen. Als je ze ziet als échte wezens, die wellicht jouw beste vriend zijn, dan kun je ze ook levendig op papier zetten. Laat inktbloed in hun aderen stromen in plaats van alleen woorden.
Je hoeft overigens niet alle informatie die je uit je personages hebt getrokken in het verhaal te verweven ;)
It always seems impossible until it's done. Keep writing!

Terug naar “Schrijflessen”